Να θυμάσαι: όλοι οι αξιοπρεπείς άνθρωποι ξέρουν και αγαπούν να εργάζονται χειρονακτικά. Η πραγματική επαγγελματική επιτυχία συνοδεύει συνήθως αυτούς που εργάζονται σκληρά. Πιστεύεις ότι όλοι αυτοί οι άνθρωποι είχαν λιγώτερα προβλήματα από εσένα;
Στην πραγματικότητα, ο άνθρωπος είναι μια μεγάλη αξία και πρέπει να φροντίζει τον εαυτό του και τους πλησίον του. Πώς αισθάνονται οι γονείς σου τώρα που ξέρουν ότι το παιδί τους είναι άρρωστο; Πρέπει να κρατάς τη ζωή σου στα χέρια σου, ώστε να μπορείς να στηρίζεις τους δικούς σου και να μην τους είσαι βάρος.
Αμέσως μετά το γεύμα, πήγα, ακολουθώντας τη συμβουλή του συνομιλητή μου, σε μια συστάδα ιτιάς και με τον σουγιά του έκοψα πολλά μικρά κλαδιά, επτά μεσαία και τρία μεγάλα. Κάναμε θαυμάσιο σκελετό για καλάθι. Στη συνέχεια αυτός μου έδειχνε μόνο και εγώ πλέον μόνη μου έπλεξα το καλάθι. Ύστερα έπλεξα άλλο ένα… Στο μεταξύ, μου μιλούσε για τις ιδιότητες των φύλλων σημύδας και του άγριου χαμομηλιού.
Μετά από αυτό, άρχισα να μαζεύω διάφορα άγρια βότανα, όπως επιλόβιο το στενόφυλλο, αρτεμισία και σόγχο. Τις πρωινές ώρες μάζευα λάπαθο και ιππουρίδα των αγρών, με καλαθάκι πήγαινα στο δάσος για φύλλα βατόμουρου που τα στέγνωνα κάτω από το κρεββάτι πάνω σε εφημερίδες. Μάζεψα ρίζα κολλιτσίδας με ένα φτυάρι που είχα δανειστεί από τον οικονόμο…
Τα βιβλία που είχα πάρει από το σπίτι μου έμειναν ως επί το πλείστον αδιάβαστα. Ωστόσο, ανησυχούσα τσάμπα: το φθινόπωρο αποδείχθηκε ότι λόγω της αλλαγής του Συντάγματος, πολλά μαθήματα, ιδίως αυτά που αφορούσαν το ιδεολογικό μέρος, είχαν αφαιρεθεί από το πρόγραμμα. Μετά τα μαθήματα έκανα στη φοιτητική εστία όπου ζούσα καλής ποιότητας αφεψήματα και εγχύματα, που τα θυμούνται ακόμα και τώρα πολλά παιδιά με ευγνωμοσύνη. Μαζί με όλα αυτά, αγάπησα τα δημοτικά τραγούδια.
Από τότε, ακολουθώντας τη συμβουλή του διπλανού μου στο σανατόριο (το όνομά του, δυστυχώς, δεν το θυμάμαι) άρχισα να ενδιαφέρομαι για όλες τις πτυχές της ζωής. Προς το τέλος της νοσηλείας μας αποδείχθηκε ότι δεν είχε μόνο πολλά ταλέντα, αλλά και ότι ήταν πολύ μορφωμένος: είχε αποφοιτήσει από αρχιτεκτονική σχολή, μιλούσε άπταιστα γερμανικά, είχε πολλές γνώσεις μουσικής και μπαλλέτου.
Και παρά τις εξαιρετικές του υπηρεσίες προς την πατρίδα, τα παράσημα και τα μετάλλια, δούλευε πολύ και αποτελεσματικά για τον εαυτό του και τους ανθρώπους: έκανε ξυλουργικές εργασίες, κασσιτέρωνε, ασχολούνταν με πυρογραφία, επισκεύαζε, έφτιαχνε βαρέλια, ύφαινε δίχτυα για ψάρεμα, καλαφάτιζε, πελεκούσε πέτρες… Και όλα αυτά, επειδή δεν μπορούσε να κάνει αλλιώς, δεν μπορούσε να καθίσει ούτε λεπτό άπραγος, έβρισκε πάντα δουλειά και νόημα σε όλα. Ακόμα και καταπληκτικά ψαράκια μπορούσε να φτιάχνει από χρησιμοποιημένες συσκευές ορού.
Τώρα, με το πέρασμα πολλών χρόνων, μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι ήταν μια από τις κρίσιμες συναντήσεις που επηρέασαν όχι μόνο τον χαρακτήρα μου, αλλά και τη ζωή μου. Και βάζοντας στον εαυτό μου το ερώτημα: σε περίπτωση συμφοράς, πολέμου, ανεργίας, τι θα κάνω για να επιβιώσω; – Απαντώ: ναι, ίσως θα μπορώ να κάνω κάποια πράγματα: να πλένω, να πλέκω, να βάφω, να μαγειρεύω, να κάνω κονσέρβες, να πλέκω καλάθια… Είχα καταπληκτικούς δασκάλους.