Μόλις πριν από λίγες ημέρες, ένα δικαστικό σκάνδαλο στο Βερολίνο έγινε πρωτοσέλιδο σε όλη τη χώρα. Στην πρωτεύουσα, ένας καταδικασμένος βιαστής έπρεπε να αφεθεί ελεύθερος – επειδή ένας υποτιθέμενα εθισμένος σε ουσίες δικαστής είχε καθυστερήσει την ετυμηγορία. Το δικαστικό σώμα το υποβάθμισε και έκανε γνωστό μέσω εκπροσώπου ότι επρόκειτο για μια «απολύτως μεμονωμένη περίπτωση».

Μια «μεμονωμένη περίπτωση», με άλλα λόγια. Πάλι! Και σε αυτό το πλαίσιο, αυτό φαίνεται να ισχύει – δυστυχώς! Γιατί η αλήθεια είναι προφανώς πολύ χειρότερη. Ενώ στην περίπτωση του Βερολίνου ήταν ακόμα δυνατό να γίνει αναφορά στην ατομική αποτυχία ενός μόνο δικαστή, στην «καλύτερη Γερμανία όλων των εποχών» φαίνεται να αποτελεί μέρος της νέας κανονικότητας οι σοβαροί εγκληματίες να αποφυλακίζονται συστηματικά, απλώς επειδή το δικαστικό σώμα είναι απελπιστικά υπερφορτωμένο εδώ και χρόνια – και τα βουνά των φακέλων στις εισαγγελίες και τα δικαστήρια συνεχίζουν να αυξάνονται.

Τώρα η Ένωση Δικαστών και η αστυνομία κρούουν από κοινού τον κώδωνα του κινδύνου. Πέρυσι, ο αριθμός των «ανοιχτών υποθέσεων» σε αυτή τη χώρα έσπασε για πρώτη φορά το νευραλγικό όριο του ενός εκατομμυρίου, όπως δήλωσε στη «Rheinische Post» ο Sven Rebehn, Ομοσπονδιακός Διευθύνων Σύμβουλος της Γερμανικής Ένωσης Δικαστών. Συγκριτικά, το 2020 υπήρχαν «μόνο» 700.000, που αντιστοιχεί σε αύξηση σχεδόν 50% μέσα σε μόλις πέντε χρόνια.

Ωστόσο, αυτό έχει τώρα δραματικές συνέπειες για το ίδιο το κράτος δικαίου, αλλά κυρίως για την ασφάλεια των πολιτών. Μόνο πέρυσι, τουλάχιστον 50 «επειγόντως ύποπτοι» εγκληματίες έπρεπε να απελευθερωθούν πρόωρα από τη φυλακή σε εθνικό επίπεδο. Όχι επειδή είναι αποδεδειγμένα αθώοι, αλλά επειδή σε πολλές περιπτώσεις δεν μπορούσαν να τηρηθούν απλές προθεσμίες. Σε εθνικό επίπεδο, υπάρχει έλλειψη τουλάχιστον 2,000 δικαστών και εισαγγελέων, παραπονιέται ο Rebehn.

ΠΟΙΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΘΕΣΟΥΝ ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΔΙΚΑΙΟΥ;

Δολοφόνοι, βίαιοι εγκληματίες και βιαστές γενικά; Και αυτό μόνο επειδή το δικαστικό σώμα δεν μπορεί πλέον να συμβαδίσει με τη διεκπεραίωση του αριθμού των υποθέσεων; Αυτό που ακούγεται σαν κακόγουστο αστείο ή μάλλον ακούγεται σαν δημοκρατίες μπανανίας σε άλλα μέρη του κόσμου είναι εδώ και καιρό μέρος της καθημερινής ζωής στη Γερμανία. Ο Jochen Kopelke, επικεφαλής του συνδικάτου αστυνομικών, περιγράφει την κατάσταση ως «δραματική» και έχει ένα σαφές αίτημα στις αποσκευές του: «Αυτή η κατάρρευση του συστήματος ποινικής δικαιοσύνης πρέπει να αποφευχθεί από την πολιτική».

Αλλά θα παραμείνει ένας ευσεβής πόθος. Αφενός, φαίνεται πολύ αργά, λαμβανομένων υπόψη των αριθμητικών στοιχείων που τεκμηριώνονται ανωτέρω. Από την άλλη, ο αστυνομικός προφανώς θέλει να μετατρέψει την κατσίκα σε κηπουρό. Επειδή ο όρκος του δικαστικού σώματος για αποκάλυψη συμβαδίζει με μια πολιτική αποτυχία που σέρνεται εδώ και χρόνια.

Η υπερφόρτωση του δικαστικού σώματος – μαζί με τις δραματικές συνέπειες – δεν ήρθε από τη μια μέρα στην άλλη και οι λόγοι είναι σε μεγάλο βαθμό αυτοσχέδιοι. Για παράδειγμα, μόνο ο αριθμός των διαδικασιών ασύλου, που δεσμεύουν τα δικαστήρια σε διόλου ευκαταφρόνητο βαθμό, έχει υπερδιπλασιαστεί μόνο από το 2022, από 62.000 σε 140.000 υποθέσεις. Επιπλέον, υπάρχουν κατ’ οίκον έρευνες διαφωνούντων, οι οποίες συχνά ξεκινούν από τους ίδιους τους πολιτικούς.

Ομολογουμένως, αυτές μπορεί – για άλλη μια φορά – να είναι «μεμονωμένες περιπτώσεις» που δύσκολα έχουν τη δυνατότητα να ρίξουν ένα ολόκληρο σύστημα, αν και ένα σύστημα που προφανώς έχει ερειπωθεί. Παρ’ όλα αυτά, λέει πολλά το γεγονός όταν ακίνδυνοι συνταξιούχοι δέχονται απρόσκλητους επισκέπτες από την αστυνομία νωρίς το πρωί ή όταν αστυνομικοί εισβάλλουν σε πάρτυ καφέ – ενώ την ίδια στιγμή κάπου στη Γερμανία ένας καταδικασμένος δολοφόνος ή βιαστής πρέπει να αποφυλακιστεί λόγω υποτιθέμενης ή πραγματικής υπερφόρτωσης του δικαστικού σώματος.